ဘတၳရီကား (ေခၚ) Hybrid အေၾကာင္း သိေကာင္းစရာ

Hybrid အေၾကာင္း သိေကာင္းစရာ
------------------------------------
Honda IMA (integrated Motor Assist)
Facebook ေပၚမွ Automechanic မ်ား Technician မ်ား မဂၤလာပါ...
Honda ရဲ႕ IMA လုိ႔ ေခၚတဲ့ Hybrid အေၾကာင္းေလး ေရးခ်င္ပါတယ္..
ေလ့လာေနဆဲ ပညာသင္မ်ားအတြက္သာရည္စူးပါတယ္...
Honda က IMA လုိ႔ေခၚတဲ့ ေမာ္တာအေထာက္အကူျပဳ အင္ဂ်င္ စနစ္ကုိ 1999 က honda Insight မွာ စတင္မိတ္ဆက္ေပးခဲ့ပါတယ္...
Hybrid Motor ကုိ အင္ဂ်င္နဲ႔ Transmission ဂီယာအုံ ၾကားထဲမွာ တပ္ဆင္ထားတာပါ...
Starter Motor, Engine Balancer (Flywheel) ,
Traction motor အျဖစ္နဲ႔ အလုပ္လုပ္ေပးပါတယ္..
ပထမ မ်ဳိးဆက္ျဖစ္တဲ့ IMA မွာ လ်ဳပ္စစ္သက္သက္နဲ႔ ကားကုိ မေမာင္းႏွင္ႏုိင္ခဲ့ၾကပါဘူး...
အင္ဂ်င္ကုိ ကူေမာင္းေပးဖုိ႔ရယ္နဲ႔ အင္ဂ်င္ကုိ ႏႈိးေပးဖုိ႔ ေလာက္သာ လုပ္ႏုိင္ပါတယ္....
2006 Honda Civic Hybrid မွာသာအင္ဂ်င္မပါပဲ ေမာ္တာသီးသန္႔ အလုပ္လုပ္ႏုိင္ေအာင္ လုပ္ႏုိင္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္..
IMA စနစ္ရဲ႕ အေရးပါတဲ့ စနစ္တစ္ခုကေတာ့ Regeneration Braking လုိ႔ေခၚတဲ့ ဘရိတ္အုပ္နဲ႔အခါမွာ သုံးတဲ့ ပုိသြားတဲ့ Energy ကုိ ဘက္ထရီကုိ ျပန္ၿပီး အားျဖည့္တာ ျဖစ္ပါတယ္..
ၿပီးေတာ့ ျပန္ၿပီး အ႐ွိန္ျမႇင့္တင္ရာမွာ ျပန္ထုတ္ သုံးေပးတာျဖစ္ပါတယ္..
အဲ့လုိ လုပ္ႏုိင္တဲ့အတြက္ အင္ဂ်င္ရဲ႕ အ႐ွိန္တင္အားကုိ ျမႇင့္တင္ေပးတယ္...
အင္ဂ်င္ရဲ႕ အားစုိက္ထုတ္ရမႈကုိ သက္သာေစတယ္...
ဘရိတ္အစိတ္အပုိင္းေတြ ရဲ႕ သက္တမ္းကုိ လဲ ႐ွည္ေစပါတယ္...
ဆုိလုိခ်င္တာကေတာ့ IMA motor က လုိတဲ့အခါ အင္ဂ်င္ကုိ အေထာက္အကူေပးၿပီး မလုိတဲ့အခါ ဘက္ထရီကုိ အားျပန္သြင္းေပးတဲ့ ဒုိင္နမုိ (alternator or generator) လုိအလုပ္လုပ္ေစတာပါ...
ဘယ္လုိအခ်ိန္ အေထာက္အကူေပးလဲဆုိတာ ျငင္းေနၾကတဲ့ သူေတြအတြက္ ႐ွင္းျပပါ့မယ္...
ပုံမွာလဲ ပါပါတယ္...
ဆီစားသက္သာဖုိ႔ဆိုရင္ အင္ဂ်င္အားစုိက္ရတဲ့ High Rev ေတြမွာ ကူညီေပးရမွာပါ..
ဘယ္လုိအခ်ိန္မွာ High Power Demand ျဖစ္တတ္လဲ...
၁. အ႐ွိန္ မရေသးတဲ့ စထြက္ထြက္ခ်င္းမွာ ကူညီေပးပါတယ္...
၂. အ႐ွိန္ရသြားၿပီဆုိရင္ တျဖည္းျဖည္း အ႐ွိန္တင္တာမွာ ခဏနားပါမယ္...
၃. အ႐ွိန္နည္းနည္းနဲ႔ ပုံမွန္ျမန္ႏႈန္းတစ္ခုနဲ႔ေမာင္းရင္ ကူညီေပးပါတယ္..(အင္ဂ်င္ဗားေတြရပ္သြားပါၿပီ)

၄. အဲ့လုိသြားေနရင္းနဲ႔ အ႐ွိန္ထပ္တင္ဦးမယ္ဆုိရင္ ေမာ္တာကုိအျပည့္ေမာင္းၿပီး အင္ဂ်င္အနည္းငယ္ အားျပန္စုိက္ပါမယ္
၅. ဒီထက္ high power ကုိလုိခ်င္ရင္ အင္ဂ်င္ရဲ႕
VTEC ကေန valve ေတြကုိ High lift လုပ္မယ္
Motor ကုိ အားအျပည့္assist လုပ္ၿပီး ေမာင္းပါၿပီ...
၆. High speed cruising လုိ႔ေခၚတဲ့ အ႐ွိန္မ်ားမ်ားနဲ႔ ပုံေသေမာင္းေနမယ္ဆုိရင္ေတာ့ VTEC က valve ေတြကုိ low lift လုပ္ၿပီး Motor assist ကုိလဲ ရပ္လုိက္မွာ ျဖစ္ပါတယ္...
၇. ဘယ္အခ်ိန္အားျပန္သြင္းမလဲ?...
ဘရိတ္အုပ္တဲ့အခ်ိန္မွာ VTEC က valve ေတြကုိ အလြတ္ျဖစ္ေစၿပီး အင္ဂ်င္ compression မ႐ွိပဲ ေမႊ႔သလုိ ျဖစ္ေစကာ IMA motor ကေန Generator အျဖစ္ေျပာင္းလဲ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ပါတယ္....
မ႐ွင္းရင္ပုံမွာၾကည့္ပါ..
အခု ပထမဆုံးအေနနဲ႔ IMA motor ရဲ႕ တည္ေဆာက္ပုံေလးကုိ ႐ွင္းျပပါ့မယ္...
Honda Civic Hybrid စနစ္ကုိ အေျခခံၿပီး႐ွင္းျပေပးပါမယ္...
Honda Civic မွာ သုံးထားတဲ့ ေမာ္တာအမ်ဳိးအစားကေတာ့ AC 3 Phase brushless motor ျဖစ္ပါတယ္..
သိၾကတဲ့အတုိင္းပါပဲ ေမာ္တာမွာ Mechanical အားျဖင့္ Rotor နဲ႔ Stator လုိ႔ ေခၚၿပီး...
Electrical အားျဖင့္ armature နဲ႔ Field winding ဆုိတဲ့ အပုိင္း ၂ပုိင္းပဲ အဓိက ပါဝင္ပါတယ္... ေမာ္တာရဲ႕ လည္ႏုိင္အား(Torque)ကုိ Battery ရဲ႕ Ampere Current နဲ႔ တုိက္႐ုိက္အခ်ဳိးက်ၿပီး...
လည္ပတ္ႏႈန္း(RPM)ကေတာ့ ေကြၽးတဲ့ volt နဲ႔တုိက္႐ုိက္ အခ်ဳိးက်ပါတယ္...
Motor အမ်ဳိးအစား အဓိကအားျဖင့္ ၂မ်ဳိးပဲ႐ွိပါတယ္..
(1.) ေထာင့္ကုိ အတိအက် သတ္မွတ္လုိ႔ရတဲ့ Stepper motor သုိ႔မဟုတ္ Servo Motor နဲ႔
(2.)လည္႐ုံသာလည္ေစတဲ့
AC or DC Motor ပါ..
AC မွာ ဆုိရင္ Single Phase လား Three Phase လား...Asynchronous လား Synchronous လား
DC မွာ ဆုိရင္ Brushless(ကာဘြန္မပါ) လား Brush Type (ကာဘြန္ပါလား)
ဘယ္လည္လား ညာလည္လား...၂ဖက္လည္လား...အဲ့ေလာက္ပါပဲ...
Honda Civic IMA motor မွာ Field Winding 18 coil ပါပါတယ္...
ေပးတဲ့ ပါဝါက 3Phase AC ပါဝါဆုိေတာ့ 18 ကုိ 3 နဲ႔စား ေတာ့ ၆ႂကြင္း
Coil 6 coil ကုိ AC single phase တစ္ခုစီ ဝင္ထားတာပါ...
တစ္ခုကုိ 6 coil ဆုိေတာ့ 3 phase ဆုိေတာ့
Field winding 18 coil က အညီအမွ် ခြဲယူသြားတာပါ...
Crankshaft နဲ႔ တူတူတြဲ လည္တဲ့ Rotor မွာကေတာ့ အျမဲတန္းသံလုိက္ေခၚ Permanent Magnet PM 12 ခု ပါပါတယ္...
ဒါက ေမာ္တာဖြဲ႔စည္းပုံပါ...
ဘက္ထရီ ဖြဲ႔စည္းပုံကုိ ေျပာပါ့မယ္...
သုံးထားတဲ့ ဘက္ထရီအမ်ဳိးအစားကေတာ့
Nikel Metal Hydride (NiMH) ျဖစ္ပါတယ္...သူရဲ႕ Mass to Energy Content ကေတာ့
120 W Hr Per Kg ျဖစ္ပါတယ္... အဓိပၸါယ္ကေတာ့ အဲ့ဒီ Battery တစ္ကီလုိဂရမ္ တစ္လုံးဟာ အားအျပည့္႐ွိရင္ 40W ႐ွိတဲ့ မီးလုံးကုိ ၃ နာရီ
ၾကာလင္းေပးႏုိင္ပါတယ္...(ဥပမာေပးတာပါ)
Honda Civic သုံးထားတာကေတာ့ 144V ႐ွိတဲ့
Nickel Metal Hydride (NiMH) battery ပါ...
ကားအေနာက္ခန္း ထုိင္ခုံ ျဖဳတ္လုိက္ရင္ ထုိင္ခုံ ေနာက္မွီ မွာ ကာဗာတစ္ခု ေတြ႔ပါလိမ့္မယ္..
မဖြင့္ရ ေသတတ္သည္ ဒဏ္ရာရတတ္သည္ လုိ႔ ေရးထားပါတယ္...
ေနာက္ၿပီး မိန္းခလုတ္တစ္ခု႐ွိပါတယ္...
ျပဳျပင္မယ္ဆုိ ပိတ္ေပးရပါတယ္...
ပိတ္ၿပီး PDU capacitor ေတြ အားကုန္ သြားေစဖုိ႔ ငါးမိနစ္ ေလာက္ထားေပးရပါတယ္...
အဲ့မွာ ခြာလုိက္ရင္ ညာဘက္ျခမ္းက အမဲ ေရာင္ ေလးေထာင္းတုံးႀကီးက ဘက္ထရီပါ...
သူ႔ထဲမွာ Temerature sensor အနည္းဆုံး ၃လုံး ပါပါတယ္...
အဲ့ဒီ Sensor ကေန Battery Control Module BCM ကုိ signal ပုိ႔ေပးၿပီးေတာ့ IPU Fan Module က ပန္ကာကုိ ေမာင္းႏွင္ေစပါတယ္..
ၿပီးေတာ့ သူ႔ထဲမွာ Junction box လဲ တစ္ခုပါပါေသးတယ္...အဲ့ Junction board ထဲမွာဘာေတြပါလဲဆုိေတာ့ battery current sensor,by pass contactor, high voltage contactor, by pass resistor ေတြပါပါေသးတယ္...
battery Module(battery) ကေန လိေမၼာ္ေရာင္ ပုိက္နဲ႔ အေပါင္းနဲ႔ အႏုတ္ ၂ေခ်ာင္းထြက္ထားပါတယ္...
ဘယ္ကုိ သြားလဲဆုိေတာ့ ဘက္ဘက္ ေထာင့္ဆုံးက Motor Power Inverter Module(Motor Control Module MCM) ကုိ သြားတာပါ.. တစ္နည္းေျပာရင္ရင္ DC power ကေန 3 Phase AC ကုိ ေျပာင္းေပးတာပါ...
သူ႔မွာ Mitsubishi က Designed လုပ္ေပးထားတဲ့
IGBT insulated Gate Bipolar Transistor 3လုံးပါပါတယ္...အဲ့ဒီကေနာ ေမာ္တာကုိ ေမာင္းဖုိ႔ 3Phase U W V ဆုိတဲ့ ၾကဳိးသုံးေခ်ာင္း ထြက္တာပါ...
အဲ့မွာ UWV current sensor 3ခုကေန motor control Module ကုိ အျမဲတမ္းသတင္းပုိ႔ေပးပါတယ္...ၿပီးေတာ့မွ MCM ကေန IMA motor ကုိ Assist /Regenerative လုပ္မလုပ္ ဆုံးျဖတ္ေပးပါတယ္...
အဲ့ထဲမွာပဲ A/C compressor ကုိ ဘက္ထရီနဲ႔ေမာင္းဖုိ႔ A/C compressor driver ဘူးလဲပါပါေသးတယ္..
ေမာ္တာဆီ သြားတဲ့ U V W ၾကဳိးသုံးေခ်ာင္းေရာ
A/C compressor power cable ေရာက လိေမၼာ္ေရာင္ ၾကဳိးအတုတ္ႀကီးကေန တစ္ၾကဳိးတည္းသြားတာပါ...အဲ့ၾကဳိးကုိ Aluminium tube ထဲထည့္တာပါ..
High Voltage Hybrid battery ကေန DC high Volatge အေပၚမွာ ၾကဳိး ၂ေခ်ာင္းထြက္တယ္လုိ႔ ေရးထားပါတယ္...
ေအာက္မွာလဲ ထြက္ပါတယ္...
လိေမၼာ္ေရာင္ၾကဳိးေတြ အားလုံးဟာ High Voltage ပါပဲ...
အဲ့ၾကဳိးက DC to DC converter ထဲကုိ ဝင္သြားၿပီးေတာ့ ၂ေခ်ာင္းျပန္ထြက္ပါတယ္...
တစ္ေခ်ာင္းက Chassis Ground ျဖစ္ၿပီး တစ္ေခ်ာင္းကေတာ့ အင္ဂ်င္ခန္းထဲက ဘက္ထရီဆီကုိ သြားတဲ့ 12V မိန္းပါ...
အလယ္တည့္တည့္က ဟာကေတာ့ battery Control Module ျဖစ္ပါတယ္...
Module ေတြမ်ားေတာ့ နားရႈပ္သြားၿပီ ထင္ပါတယ္...
Moduleနဲ႔ Control module နဲ႔ေရာပါလိမ့္မယ္..
ေသခ်ာ ဖတ္ၿပီး ေလ့လာၾကည့္ပါ...
ဒါေတာင္ နည္းနည္းက်န္ေသးတယ္...
အဲ့ System ႀကီးတစ္ခုလုံးကုိေတာ့ intelligent Power Unit (IPU) လုိ႔ေခၚပါတယ္...
အဲ့ IPU တစ္ခုလုံးကုိ အေအးေပးဖုိ႔အတြက္ Blower Fan တစ္ခု ကား ေနာက္ဖုံး Trunck ထဲမွာပါပါတယ္...ေလအဝင္ကေတာ့ ေနာက္ထုိင္ခုံ ေခါင္းမွီေနာက္ အလယ္က ေလးေထာင့္ အတုံးက ဝင္တာပါ...
ျပန္ထြက္တာကေတာ့ ေနာက္ဖုံးထဲကုိပဲ ျပန္ထုတ္ေပးပါတယ္...
အဲ့Fan မလည္ရင္ IMA စနစ္ႀကီးတစ္ခုကုိလဲ Restrict လုပ္ထားပါတယ္.. အလုပ္မလုပ္ေစပါဘူး...
Hybrid စနစ္ကုိ ျပဳျပင္မယ္ဆုိရင္ Hybrid Special Tools ေတြ အသုံးျပဳရပါမယ္..
Special Rubber Gloves (1000V) အထိခံႏုိင္တဲ့ လက္အိတ္ေတြသုံးရပါမယ္..
Hybrid battery က ပတ္ဝန္းက်င္အတြက္ မေကုင္းလုိ႔ စနစ္တက် စြန္႔ျပစ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္...
အမွားမ်ားပါခဲ့ရင္ ကြၽန္ေတာ့္ကုိေဝဖန္ အၾကံျပဳႏုိင္ပါတယ္...
မည္သူ႔ဆီက မွ ကူးယူေဖာ္ျပျခင္းမဟုတ္ပါ..
တခ်ဳိ့စာမ်ား ျမန္မာလုိ ဘယ္လုိမွ ျပန္လုိ႔ မရတာကုိ နားလည္ေပးပါ...
ေသခ်ာဖတ္ၿပီး တစ္ခုခု ပညာရသြားရင္ ေက်နပ္ပါတယ္...

Khant sway
Arkar Min workshop (ဘားအံ)
09970342371
#Credit Ko Khant Sway